Holenderski rząd przyjmuje ostry plan ograniczenia emisji azotu

Rada Ministrów przyjęła kompleksowy plan redukcji emisji związków azotu w Holandii. Celem jest wyraźne obniżenie obciążeń dla wrażliwych obszarów przyrodniczych do 2035 roku, tak aby kraj mógł znów swobodniej wydawać pozwolenia na budowę mieszkań, dróg i innych inwestycji. Obecnie wiele projektów utknęło przez wyroki sądów, które uznały, że poziom emisji jest zbyt wysoki.

Jednym z najbardziej dyskutowanych elementów planu jest ograniczenie obsady bydła do maksymalnie 2,6 krowy na hektar w gospodarstwach położonych w pobliżu obszarów chronionych. Rząd chce również wyznaczyć specjalne strefy wokół najcenniejszych terenów Natura 2000, w których emisja ma zostać zredukowana szybciej i głębiej niż w pozostałej części kraju. To uderza przede wszystkim w intensywną produkcję rolną.

Kabinet przekonuje jednak, że bez tak ostrych kroków gospodarka pozostanie w impasie. Branża budowlana od lat alarmuje, że brak nowych pozwoleń hamuje powstawanie mieszkań i infrastruktury, a to z kolei podbija ceny i pogłębia kryzys mieszkaniowy. Nowy plan ma stworzyć bardziej przewidywalne ramy, w których zarówno rolnictwo, jak i budownictwo będą mogły się rozwijać w sposób zgodny z prawem ochrony środowiska.

Przewidziano miliardowe fundusze na dobrowolne wykupy gospodarstw, modernizację obór i inwestycje w bardziej przyjazne środowisku technologie. Rolnicy, którzy zdecydują się ograniczyć produkcję lub całkowicie zakończyć działalność, mogą liczyć na wysokie odszkodowania. Jednocześnie rząd zapowiada wsparcie doradcze i szkoleniowe dla tych, którzy chcą przestawić się na mniej emisyjne formy produkcji.

Plan budzi jednak silne emocje i sprzeciw części środowisk rolniczych, które obawiają się utraty miejsc pracy i znikania rodzinnych gospodarstw. Organizacje ekologiczne z kolei uważają, że kroki są konieczne, a nawet spóźnione, jeśli Holandia poważnie traktuje ochronę przyrody i zobowiązania klimatyczne. Debata w parlamencie zapowiada się burzliwie, a szczegóły wdrożenia mogą się jeszcze zmieniać.

Dla mieszkańców praktycznym skutkiem planu może być przyspieszenie projektów budowlanych w najbliższych latach, gdy tylko nowe zasady wejdą w życie i zostaną zaakceptowane przez sądy. Rząd liczy, że dzięki temu łatwiej będzie ruszyć z budową nowych osiedli, szkół czy szpitali, co w dłuższej perspektywie ma złagodzić presję na rynku mieszkaniowym i poprawić dostęp do usług publicznych.