Chorobowe w Holandii (ziekmelden) - jak działa i ile płacą

Najważniejsza różnica: nie ma L4

W Polsce idziesz do lekarza po zwolnienie. W Holandii lekarz rodzinny (huisarts) nie wystawia zwolnień i pracodawca nie ma prawa ich żądać. Zamiast tego działa procedura ziekmelden - samodzielnego zgłoszenia choroby.

Jak zgłosić chorobę krok po kroku

1. Zadzwoń do pracodawcy rano, pierwszego dnia choroby - najlepiej przed godziną rozpoczęcia pracy. Sprawdź w umowie lub regulaminie, do której godziny i do kogo dzwonisz (czasem jest osobny numer).
2. Podaj, że jesteś chory i pod jakim adresem przebywasz (pracodawca może zlecić kontrolę). Nie musisz podawać diagnozy - to Twoja prywatność.
3. Bądź osiągalny telefonicznie i gotowy na wizytę kontrolera lub wezwanie do bedrijfsarts (lekarza zakładowego z arbodienst).
4. Wyzdrowiałeś? Zgłoś to od razu (beter melden) - dokładnie tak samo, jak zgłaszałeś chorobę.

Ile dostaniesz

• Pracodawca płaci minimum 70% wynagrodzenia - i to nawet przez 2 lata choroby.
• W pierwszym roku wypłata nie może spaść poniżej płacy minimalnej (zobacz: Płaca minimalna).
• Wiele branżowych układów zbiorowych (CAO) podnosi pierwszy rok do 90-100% - sprawdź swoje CAO na pasku wypłaty (zobacz: Jak czytać loonstrook).
• Częsta praktyka: 1-2 dni karencji (wachtdagen) bez wypłaty, jeśli przewiduje je CAO lub umowa.

Bedrijfsarts - kto ocenia, czy jesteś chory

O tym, czy jesteś niezdolny do pracy, nie decyduje ani Twój huisarts, ani pracodawca, tylko bedrijfsarts (lekarz medycyny pracy). Na wezwanie musisz się stawić - niestawienie się może oznaczać wstrzymanie wypłaty. Bedrijfsarts ocenia też, jaką pracę możesz wykonywać częściowo (passend werk) i układa plan powrotu (Wet verbetering poortwachter).

Chorujesz jako pracownik agencyjny (uitzendkracht)

Tu jest najwięcej nieporozumień:

• Faza A z uitzendbeding: umowa często wygasa w dniu zgłoszenia choroby. Wtedy przechodzisz na zasiłek chorobowy Ziektewet z UWV (ok. 70% dziennej stawki). Zgłoś chorobę agencji, a agencja zgłasza Cię do UWV - pilnuj, czy to zrobiła.
• Faza A bez uitzendbeding, faza B i C: agencja płaci chorobowe jak normalny pracodawca.
• Szczegóły znajdziesz w CAO dla pracy tymczasowej (ABU/NBBU) i w naszym poradniku Praca przez agencję.

Choroba a wyjazd do Polski

Możesz chorować za granicą, ale zasady są te same: zgłoszenie, osiągalność, kontrola. Jeśli chcesz wyjechać do Polski w trakcie choroby, poproś pracodawcę lub UWV o zgodę na piśmie. Samowolny wyjazd to jeden z najczęstszych powodów wstrzymania wypłaty i zwolnień dyscyplinarnych wśród Polaków.

Gdy choroba trwa długo

• Przez 2 lata pracodawca i Ty macie obowiązek pracować nad powrotem do pracy (re-integracja): plan działania, rozmowy, praca na część etatu.
• Po 2 latach choroby możesz złożyć wniosek o świadczenie WIA z UWV.
• Straciłeś pracę w trakcie choroby? Sprawdź zasiłek WW i Ziektewet na uwv.nl.

Oficjalne informacje: uwv.nl i rijksoverheid.nl. Kwoty i procenty weryfikuj w swoim CAO.